Η κρατικά ελεγχόμενη πετρελαϊκή εταιρεία της Σαουδικής Αραβίας, Aramco, ακύρωσε ή ανέβαλε προγραμματισμένες παραδόσεις αργού πετρελαίου προς ευρωπαϊκά διυλιστήρια, καθώς οι επιπτώσεις από την εκτός λειτουργίας πετρελαιαγωγού Ανατολής-Δύσης φαίνεται να περιορίζουν τις διαθέσιμες ποσότητες για εξαγωγή.
Τουλάχιστον τρία ευρωπαϊκά διυλιστήρια έχουν ήδη ενημερωθεί για ακυρώσεις ή σημαντικές μεταθέσεις φορτίων.
Ακυρώσεις και μεταθέσεις φορτίων
Σύμφωνα με πηγές της αγοράς, που επικαλείται το Argus Media, φορτία τα οποία είχαν προγραμματιστεί να φορτωθούν το τελευταίο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου είτε ακυρώθηκαν είτε μετατέθηκαν ακόμη και για τον Νοέμβριο.
Άλλα δύο ευρωπαϊκά διυλιστήρια περιμένουν ενημέρωση από την Aramco για το εάν θα υπάρξουν καθυστερήσεις ή ακυρώσεις στις παραδόσεις που είχαν προγραμματιστεί για τον Σεπτέμβριο.
Πηγή της αγοράς εκτίμησε ότι κινδυνεύουν με ακύρωση όλα τα σαουδαραβικά φορτία που επρόκειτο να φορτωθούν κατά το τελευταίο δεκαήμερο του μήνα. Η ίδια πηγή ανέφερε ότι τα αποθέματα σαουδαραβικού αργού στο Γιανμπού, στην Ερυθρά Θάλασσα, επαρκούν για περίπου πέντε ημέρες. Η συγκεκριμένη εκτίμηση δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα, ενώ η Aramco δεν σχολίασε τις πληροφορίες.
Στο επίκεντρο ο αγωγός Ανατολής-Δύσης
Οι καθυστερήσεις συνδέονται με την παρατεταμένη διακοπή λειτουργίας του πετρελαιαγωγού Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας, γνωστού και ως East-West, ο οποίος έχει δυναμικότητα περίπου 7 εκατ. βαρελιών ημερησίως και παραμένει εκτός λειτουργίας μετά την επίθεση της 10ης Σεπτεμβρίου.
Ο αγωγός έχει κρίσιμο ρόλο για τη μεταφορά σαουδαραβικού αργού από τα κοιτάσματα κοντά στον Περσικό Κόλπο προς το Γιανμπού. Από εκεί το πετρέλαιο μπορεί να μεταφερθεί προς το Αΐν Σόχνα της Αιγύπτου και στη συνέχεια μέσω του αγωγού Sumed, δυναμικότητας 2,5 εκατ. βαρελιών ημερησίως, στο Σίντι Κερίρ, στις ακτές της Μεσογείου.
Η διαδρομή αυτή επιτρέπει στη Σαουδική Αραβία να διοχετεύει πετρέλαιο προς τις ευρωπαϊκές αγορές χωρίς να εξαρτάται αποκλειστικά από τη θαλάσσια διαδρομή μέσω της Ερυθράς Θάλασσας.
Καθυστερήσεις είχαν αρχίσει πριν από την επίθεση
Τα προβλήματα στις σαουδαραβικές εξαγωγές προς την Ευρώπη δεν ξεκίνησαν με την επίθεση στον αγωγό. Ήδη από την προηγούμενη εβδομάδα, η Aramco είχε ενημερώσει ορισμένους Ευρωπαίους πελάτες ότι φορτία από το Σίντι Κερίρ, τα οποία αφορούσαν τις αρχές Σεπτεμβρίου, θα καθυστερούσαν περίπου δύο εβδομάδες.
Οι καθυστερήσεις είχαν αποδοθεί τότε στις επιθέσεις των Χούθι της Υεμένης εναντίον σαουδαραβικών θαλάσσιων μεταφορών στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η ζημιά στον αγωγό Ανατολής-Δύσης προσθέτει πλέον ένα ακόμη πρόβλημα στην αλυσίδα εφοδιασμού, περιορίζοντας τις δυνατότητες μεταφοράς αργού προς τις εξαγωγικές εγκαταστάσεις της Ερυθράς Θάλασσας και, κατ’ επέκταση, προς τη Μεσόγειο.
Μειωμένες ροές προς την Αίγυπτο
Τα στοιχεία της Vortexa, τα οποία επικαλείται το Argus Media, δείχνουν ότι οι σαουδαραβικές εξαγωγές από το Σίντι Κερίρ ανήλθαν σε περίπου 1,95 εκατ. βαρέλια ημερησίως κατά τις πρώτες δύο εβδομάδες του Σεπτεμβρίου. Οι αφίξεις στο Αΐν Σόχνα διαμορφώθηκαν την ίδια περίοδο σε περίπου 1,40 εκατ. βαρέλια ημερησίως.
Παράλληλα, κανένα φορτίο σαουδαραβικού αργού δεν έχει καταγραφεί να αναχωρεί από το Γιανμπού από τις 11 Σεπτεμβρίου. Τα στοιχεία AIS, ωστόσο, δεν αποκλείεται να μην αποτυπώνουν δεξαμενόπλοια που έχουν απενεργοποιήσει τους αναμεταδότες τους για λόγους ασφαλείας.
Οι Ευρωπαίοι αναζητούν εναλλακτικές ποσότητες
Οι ευρωπαϊκές εταιρείες που έχουν συμβόλαια προμήθειας με την Aramco περιμένουν πλέον να πληροφορηθούν τις κατανομές φορτίων για τον Οκτώβριο. Οι σχετικές ενημερώσεις γίνονται συνήθως περίπου στις 10 του προηγούμενου μήνα.
Μέχρι τότε, ορισμένα διυλιστήρια στρέφονται στην αγορά άμεσης παράδοσης, αναζητώντας εναλλακτικές πηγές αργού για να καλύψουν τις ποσότητες που δεν είναι βέβαιο ότι θα προέλθουν από τη Σαουδική Αραβία.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της κρατικά ελεγχόμενης πολωνικής Orlen, η οποία από τις 11 Σεπτεμβρίου έχει προκηρύξει τουλάχιστον οκτώ διαγωνισμούς για προμήθεια αργού από τη Μεσόγειο, τη Βόρεια Θάλασσα και τη Δυτική Αφρική.
Η εξέλιξη αυξάνει την πίεση στην ευρωπαϊκή αγορά αργού, καθώς τα διυλιστήρια καλούνται να εξασφαλίσουν εναλλακτικές ποσότητες σε μια περίοδο κατά την οποία η ασφάλεια των ενεργειακών μεταφορών στην Ερυθρά Θάλασσα και οι υποδομές εξαγωγής της Σαουδικής Αραβίας παραμένουν υπό πίεση.
